EORI numarası nedir, Türk ihracatçı almak zorunda mı?Avrupa'ya satış yapan moda ve ev tekstili markaları için

EORI numarası, Avrupa Birliği'nde gümrük işlemi yapan kişiyi tanımlayan tek kimlik numarasıdır. Avrupa Komisyonu'na göre AB gümrük bölgesindeki ithalat, ihracat, transit gibi her türlü gümrük işleminde zorunludur ve bir kişinin aynı anda yalnız bir geçerli EORI numarası olabilir. Numara, veren AB ülkesinin 2 harflik kodu ile o ülkede tekil olan en fazla 15 karakterlik bir kimlikten oluşur.

Türk markası için kısa cevap: Türkiye'den AB'deki bir alıcıya mal gönderiyorsanız EORI almak zorunda değilsiniz. Komisyon'un EORI rehberi bunu örnekle söylüyor: AB'deki alıcıya mal gönderen AB dışı bir ihracatçı EORI'ye başvurmak zorunda değildir; ancak AB'de kendisi gümrük beyanı vermek isterse kayıt olmalıdır. Yani soru "ihracat yapıyor muyum" değil, "AB'de beyanı kim veriyor" sorusudur.

Komisyon'un rehberi (29 Mayıs 2024), AB'de yerleşik olmayan bir firmanın hangi işlerde EORI alması gerektiğini sayıyor (Birlik Gümrük Kodu Yetki Devri Tüzüğü md. 5):

• AB gümrük bölgesinde gümrük beyanı vermek,
• AB'de giriş veya çıkış özet beyanı (ENS / EXS) vermek,
• AB'de geçici depolama beyanı vermek,
• deniz, iç su yolu ya da hava yoluyla taşıyıcı olarak çalışmak,
• AB'de bir gümrük kararı için başvurmak (rehberin örneği: bağlayıcı tarife bilgisi başvurusu).

Aynı rehber bazı beyanları bu yükümlülüğün dışında tutuyor: sözlü beyan, başka bir eylemle yapılan beyan, kâğıt beyan ve posta gönderileri için yapılan beyan (md. 135-144). Fuara ATA karnesiyle geçici ürün götüren AB dışı firma da EORI almak zorunda değil.

Satıcı için pratik tablo:

Beyannamede EORI beyan sahibi ve ithalatçı alanlarına yazılır. Bu yüzden DDP gibi gümrük işini satıcıya yükleyen bir teslim şekli seçmeden önce, AB'deki beyanı kimin vereceğini sözleşmede netleştirin.

EORI'yi tek bir gümrük idaresi verir. AB'de yerleşik olmayan bir firma için bu, ilk gümrük işlemini yapmayı planladığı AB ülkesidir: beyanı vereceği ya da karar için başvuracağı yerin gümrük idaresi. Başvuru adımları her ülkenin kendi mevzuatındadır; Komisyon ortak kuralları koyar.

Rehberden satıcıyı ilgilendiren noktalar:

• Kimlik belgesi: şirketler için ticaret sicilinden ya da AB'deki veya üçüncü ülkedeki ticaret odalarından alınmış, kimlik bilgilerini gösteren resmî belge (aslı veya onaylı sureti); gerçek kişiler için geçerli pasaport.
• Süre: kayıt, ulusal idari süreç nedeniyle birkaç gün sürebilir. Rehber, ilk işlemden önce kaydı yaptırmanızı öneriyor.
• Tek numara: başka bir AB ülkesinden zaten EORI almışsanız yeni numara talebi reddedilebilir. İlk verilen numara kullanılmaya devam eder.
• Süre sonu yok: EORI numarasının bitiş tarihi yoktur. Talebiniz üzerine ya da faaliyetiniz sona erdiğinde geçersiz kılınır; kayıt verileri 10 yıl saklanır.

Türkiye'de EORI var mı? Türk gümrük mevzuatında bu numara tanımlanmıyor. 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 39.138 kelimelik metninde "EORI" 0 kez, Posta ve Hızlı Kargo Tebliği'nin (Seri No: 1) 3.721 kelimesinde yine 0 kez geçiyor; Ticaret Bakanlığı'nın ihracat sıkça sorulan sorular sayfasında da yok. EORI bir AB numarasıdır. Türkiye'deki ihracat beyanınız Türk mevzuatına göre yapılır; EORI ancak AB tarafında bir işlem yaptığınızda gündeme gelir.

"EORI sorgulama" aramalarının cevabı Avrupa Komisyonu'nun EORI number validation ekranıdır (ec.europa.eu/taxation_customs/dds2/eos/eori_validation.jsp). Kayıt veya giriş gerekmez:

• Ekrandaki EORI number kutusuna numarayı ülke koduyla birlikte yazın (ör. BE ile başlayan bir Belçika numarası).
• Validate düğmesine basın.
• Sonuç, numaranın geçerli olup olmadığını gösterir.

Ad ve adres her zaman görünmez. Rehbere göre Komisyon, EORI numarasını, kişinin tam adını ve adresini internette ancak kişi yazılı olarak onay verdiyse yayımlar. Ekranda isim çıkmaması numaranın geçersiz olduğu anlamına gelmez; yalnız geçerlilik sonucuna bakın.

Satıcı olarak sorgulamayı en çok şu iki durumda kullanırsınız: Avrupa'daki toptan alıcınız ya da gümrük temsilciniz size bir EORI verdiğinde, sevkiyattan önce numaranın geçerli olduğunu kontrol etmek için; ve kendi EORI'nizi aldıktan sonra, ortak AB sistemine yüklendiğini görmek için.

AB'ye küçük paketlerle satış yapanlar için gümrük artık daha görünür. 1 Temmuz 2026'dan itibaren AB dışından tüketiciye gönderilen 150 €'ya kadar paketlerdeki gümrük muafiyeti kalktı; 1 Temmuz 2028'e kadar her kalem için 3 € sabit gümrük vergisi uygulanıyor. KDV ise alıcının ülkesindeki orandan ödenir; Belçika'da standart oran %21.

Bu, "beyanı kim verecek" sorusunu daha sık sorduruyor. Satışı DDP (gümrük ve vergi satıcıda) yapan bir Türk markası, AB'deki ithalat beyanını kendisi vermeyi seçerse EORI almak zorunda kalır. Satışı alıcının beyan verdiği bir teslim şekliyle yaparsa EORI'ye gerek kalmayabilir; ama müşterisi gümrükte vergi öder. Hangisinin sizin için doğru olduğu ürününüze, paket değerine ve kargo firmanızın beyan yöntemine bağlıdır.

Pomandi, Belçika'da kayıtlı Asia Fam BV'nin markasıdır (KBO BE0791452593) ve Genk ile Brasschaat'ta iki mağazası vardır. Türk moda ve ev tekstili markalarının ürünlerini tüm Avrupa'ya satar ve gönderir; tanıtımı Google, Meta ve diğer dijital kanallarda Pomandi yapar.

Pomandi'de her Avrupa siparişi için ayrı ayrı alıcı bulmak, paket paket yurt dışı gönderim planlamak sizin işiniz olmaz. Süreç üç adım ve toplantı yok:

• Bize ulaşın ya da satıcı portalında hesabınızı açın. Hesap açmak ve ürün yüklemek ücretsizdir.
• Ürün listenizi gönderin: CSV'yi tek tuşla yükleyin, stok listenizi WhatsApp veya e-postayla iletin ya da web sitenizin adresini verin, ürünleri biz çekelim. Fotoğraf ve bilgi yüklenince ürünler otomatik kontrol edilip dakikalar içinde yayına çıkar.
• Ürün satıldığında almak istediğiniz tutarı siz girersiniz; satış olunca ürünü hazırlayıp Türkiye'deki teslim noktamıza bırakırsınız. Avrupa'daki alıcıya gönderim Pomandi'de. Stok göndermezsiniz.

Faturalama ve belge düzeni hesap açılışında yazılı olarak iletilir; bu sayfada sizin adınıza AB'de bir gümrük beyanı ya da EORI kaydı üstlendiğimizi vaat etmiyoruz. Komisyon ve ödeme takvimi de yazılı iletilir, oran yazmıyoruz. Pazaryeri yeni ve kurucu satıcılarını arıyor.

Not: Pomandi, Ticaret Bakanlığı'nın e-ihracat desteği kapsamındaki onaylı pazaryerleri listesinde yer almıyor; bu nedenle pazaryeri komisyon desteği vaat etmiyoruz.

Bu sayfa genel bilgidir, hukuki, gümrük veya vergi tavsiyesi değildir. Kendi işleminiz için gümrük müşavirinize, mali müşavirinize ve ihracatçı birliğinize danışın.